Psychosynthese is ontwikkeld door de Italiaanse psychiater Roberto Assagioli in de twintigste eeuw. De benadering ontstond in dialoog met de psychoanalyse, maar legde vanaf het begin meer nadruk op groei, integratie en de ontwikkeling van menselijke mogelijkheden, inclusief existentiële en spirituele aspecten.
Omschrijving
Psychosynthese is een psychologische benadering die zich richt op zelfkennis, persoonlijke ontwikkeling en het integreren van verschillende aspecten van de persoonlijkheid. Uitgangspunt is dat de mens bestaat uit meerdere deelaspecten, zoals gedachten, emoties, impulsen en rollen, die niet altijd in balans zijn. De therapie richt zich op het herkennen en integreren van deze delen, met als doel meer samenhang en innerlijke stabiliteit te ontwikkelen. Binnen psychosynthese is er daarnaast aandacht voor zingeving, waarden en – afhankelijk van de cliënt – ook voor existentiële of spirituele ervaringen.
Werkingsmechanismen
Het werkingsmechanisme van psychosynthese ligt in bewustwording en integratie. Door inzicht te krijgen in verschillende aspecten van de persoonlijkheid, ontstaat meer afstand tot automatische patronen en meer ruimte voor bewuste keuzes. Een belangrijk concept is dat van het ‘observerende zelf’ of een meer overkoepelend bewustzijn, van waaruit iemand verschillende innerlijke processen kan waarnemen en sturen. Verandering ontstaat wanneer deze verschillende delen beter op elkaar worden afgestemd en geïntegreerd.
Techniek
Psychosynthese maakt gebruik van verschillende ervaringsgerichte technieken, afhankelijk van de therapeut en de context. Veelgebruikte werkvormen zijn imaginatie, visualisatie, aandachtsoefeningen en het werken met symbolen of beelden. Ook kan gewerkt worden met creatieve expressie, zoals tekenen of rollenspel, en met het verkennen van innerlijke delen of rollen. De nadruk ligt doorgaans minder op vaste protocollen en meer op het verdiepen van ervaring en bewustzijn.
Literatuur
- Assagioli R. (1971). Psychosynthesis: A manual of principles and techniques.
- Ferrucci P. (1982). What we may be.